Główne motywy literackie w „Początku” - klp.pl
Streszczenia i opracowania lektur szkolnych klp klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
Nietolerancja – powieściowa nietolerancja ujawnia się we wspomnieniach marca’68 Irmy Seidenmanowej, która została w tym czasie zwolniona z pracy w ministerstwie oświaty i internowana z kraju. Bohaterka została ofiarą polityki nienawiści, antysemityzmu, który nie tolerował mniejszości narodowych, zwłaszcza Żydów.
Nietolerancję dla wiary judaistycznej wykazała także polska zakonnica – siostra Weronika. Kobieta ratowała żydowskie dzieci przez Niemcami tylko po to, by nauczyć je katechizmu i zamienić w katolickie owieczki.

Antysemityzm – polityka nietolerancji mniejszości żydowskiej jest jednym z dominujących motywów powieści. Ujawnia się już w czasie okupacji niemieckiej, gdy Warszawa zostaje podzielona na dwie części: aryjską oraz żydowską, a punkt kulminacyjny osiąga w marcu 1968 roku, gdy ekipa Władysława Gomułki rozpoczyna propagandę strachu przed tak zwaną „V kolumną”, gdy zaczynają się ukazywać w gazetach obelżywe artykuły, a w witrynach sklepowych informacje o zakazie wstępu dla Żydów.

Antysemityzm w powieści dotyka bezpośrednio Irmę Seidenmanową – wdowę po sławnym naukowcu, której obiera się budowaną przez ćwierć wieku pozycję naukową i skazuje się na banicję.

Miłość – ten motyw, choć niezbyt oczywisty po pierwszej lekturze powieści, jest w niej jednak obecny. Najbardziej kochliwą postacią Początku jest Pawełek Kryński, który zostaje przedstawiony w II rozdziale jako chłopak zakochany w dwóch kobietach: w osiemnastoletniej Monice – dziewczynie poznanej na tajnym uniwersytecie, którą idealizuje i uważa za przyszłą żonę (potem ona ginie w powstaniu). Drugą wybranką serca Pawełka jest pani Irma Seidenman – trzydziestosześcioletnia wdowa po wybitnym lekarzu i naukowcu mieszkająca obok Kryńskiego, bohaterka prawie wszystkich jego snów odkąd skończył zaledwie trzynaście lat, obiekt jego skrywanych uczuć (a także doktora filologii klasycznej – Adama Kordy).

DorastaniePoczątek jest studium dorastania bohatera wiodącego, przedstawiciela pokolenia Kolumbów – Pawła Kryńskiego, który z beztroskiego, zakochanego maturzysty zamienia się w toku akcji w czynnego opozycjonistę negującego antysemityzm, internowanego w czasie stanu wojennego, który po koniec życia gorzko podsumowuje swoich rodaków i swoją ojczyznę:
Po raz pierwszy sama Polska Polskę zhańbiła i wdeptała w błoto! (…) Nareszcie zdechł mit o naszej wyjątkowości, o tym polskim cierpieniu, które zawsze było czyste, prawe i szlachetne. (…) Święta Polska, cierpiąca i mężna. Polskość święta, zapita, skurwiona, sprzedajna, z gębą wypchaną frazesem, antysemicka, antyniemiecka, antyrosyjska, antyludzka. Pod obrazkiem Najświętszej Panienki. Pod stopami młodych oenreowców i starych pułkowników. Pod dachem Belwederu. Pod mostem. Święta polskość pod knajpą i kasą. Tępe pyski granatowych policjantów. Lisie mordy szmalcowników. Okrutne twarze stalinowców. Chamskie gęby Marca. Przerażone gęby Sierpnia. Pyszałkowate gęby Grudnia. Święta polskość bluźniercza, która się ośmieliła nazywać Polskę Chrystusem Narodów, a hodowała szpiclów i donosicieli, karierowiczów i ciemniaków, oprawców i łapowników, ksenofobię podniosła do rangi patriotyzmu, u obcych klamek się wieszała, składała wiernopoddańcze pocałunki na dłoniach tyranów. (…)Gdzie się podziała nasza wolność, jeśli nie możemy być sobą? Gdzie się podziałem, kiedy się zawieruszyłem?


strona:   - 1 -  - 2 -  - 3 -  - 4 -  - 5 -  - 6 -  - 7 - 

Polecasz ten artykuł?TAK NIEUdostępnij


  Dowiedz się więcej
1  Początek - streszczenie szczegółowe
2  Geneza „Początku”
3  Antysemityzm i marzec `68 w „Początku”



Komentarze: Główne motywy literackie w „Początku”

Dodaj komentarz (komentarz może pojawić się w serwisie z opóźnieniem)
Imię:
Komentarz:
 





Streszczenia książek
Tagi: